Okula geldiğimde kapıda iki asker nöbet tutuyordu. Az ileride öğrenciler toplanmışlar ,

                 “Kahrolsun Faşizm.”diye bağırıyorlardı. Niçin bağırdıklarını o güne kadar düşünememiştim.

                     Askerden ne istiyorlardı?

                     Polisten neden kaçıyorlardı?

                     Faşizm kimdi? Kominizim neydi? Bilmezdim.

                     Bana “Ders çalış kimseyle arkadaş olma.” demişlerdi.

                     Bende aynısını yapmaya çalışıyordum. Ne de olsa yüksek puan almış, İstanbul teknik Üniversitesini kazanmıştım. Para çoktu. Annem tarladan kazandıklarını bana yolluyor:

                    “Oku Sarı Mehmet’im.”diyordu.

                     Aile içinde adım Sarı Mehmet’ti. Sarı saçlarım ve yeşil gözlerim annemden geliyordu. Annem Adana’nın seçkin ailelerinden birinin kızıydı. Para pul derdimiz yoktu. Öksüz olmamıza rağmen yoksulluk görmemiştik. Ablam Muhasebeci, Ağabeyim ise tamirciydi. Tamirci dediğime bakmayın en az on kişi yanında çalışırdı. Okulda tek arkadaşım vardı o da Necmi idi. Biraz çok konuşur birazda içerdi. İçmediği gün yoktu. Nerdeyse beni de biracı yapacaktı. Belki de onun sayesinde bira içiyorumdur.

                    O gün okuldan çıktım, mahalleye geliyordum ki çantamı unuttuğum aklıma geldi. Hâlbuki hiç böyle yapmazdım. Derhal geri döndüm. Okulun önündeki askerler hala nöbet tutuyorlardı. İçeri girerken durdurdular. O güne kadar Askerle hiç göz göze gelmemiştim.

                    “Nereye? ” dediler.

                     “Çantamı unutmuşum onu alacağım.” dedim.

                     “Olmaz.”dediler.”İçeride arama var, bitene kadar bekle.”

                     Hiç yapmadığım bir şeyi yaptım.

                     “Ne demek kardeşim.”dedim. ”Çantamı almak için askerden emir mi alacağım? Ben gidiyorum.”

                     Kapıda ki asker suratıma bir tokat vurmasın mı?

    “Neye uğradığımı şaşırdım. Başım döner gibi etti. Belki de hayatımda ilk defa tokat yiyordum. Birden döndüm tokat atan askere yumruk salladım. Asker bana tekrar bir tokat vurdu ve diğer arkadaşıyla birlikte yere yatırdılar. Biri koluma kelepçe bağladı, diğeri de yan taraflarıma tekme salladı. Beni öyle bir hırpaladılar ki her tarafım kan içinde kaldı. Sonra yerden kaldırdılar, arabaya bindirip kışlaya götürdüler.  

 Yanımda bir sürü öğrenci vardı. Onlarda benim gibi dayak yemişlerdi. Hatta birçoklarının kolu kanadı bile kırılmıştı. Benim kafamda intikam düşüncesi dolaşırken onlar hala “Kahrolsun Faşizm” diye bağırıyorlardı.

                 Mehmet bunları anlatırken çok düşünüyordu. İmza vermek için gittiğimiz Polis Karakoluna kadar her adımda bir kelime konuşuyor, Karakola varınca kendinden geçiyor, konuşamaz oluyordu. Sevmiyordu Polisi, Jandarmayı Mehmet. Karakoldan uzaklaşınca tekrar konuşmaya başlıyordu.

               “Beni bir süre tuttular.”diyordu. “Daha sonra mahkemeye çıkardılar. Çok ağır bir suç işlemişim. Okulda teksir kâğıdı taşıyormuşum. Teksir kâğıdıyla Komünist partisi örgütüne yardımcı oluyormuşum. Anlaşılan idamla yargılanacaktım.”

             “Ne işin var teksir kâğıdıyla ?”dedim.

             “O gün almıştım.”dedi. “Eve götürecektim. Evde ders çalışmak için lazım oluyordu. Hem temiz hem de ucuzdu. Dershaneden beri alışkanlığımdı teksir kâğıdı kullanmak.”

             “Daha sonra ne oldu? Gittin mi mahkemeye ?”dedim.

            “ Gitmez olur muyum.”dedi. “Mahkemeye çıktığımda bir celsede tahliye olacağımı sanıyordum. İlk duruşmada Hâkim adımı sordu. Yaşımı sordu. Daha sonra örgütsel faaliyetlerimi anlattı. Yapmış olduklarımı bir bir yüzüme okudu. Hiç birisiyle ilgim yoktu. Dilimin döndüğünce anlatmaya çalıştım. Kimse beni dinlemedi. Attılar sağmacılar Ceza evine.”

              Mehmet anlatırken yutkunuyordu. Dili dönmez oluyor ayakları ileri gitmiyordu. Yalvarıyordum, yakarıyordum, derdini çözmeye çalışıyordum. Ama bir türlü çözemiyordum Mehmet’i. Çözemedikçe de asabileşiyordum. Ablası arkadaşım olmasa bir gün bile kahrını çekmezdim. Onun sayesinde bütün sıkıntıları içime atıyordum.

              Etrafta herkes “Ne tutuyorsun o komünisti? “diyordu. Her gün karakola imza vermek için gidiyorduk. Bir gün eve geldiğimde herkes tedirgindi. Mehmet’in annesi ve eşim yola çıkmışlar ağlıyorlardı.

            ”Ne oldu.”dedim.

            “Mehmet gelmedi. “dediler. “Bu gün imzaya da gitmemiş.”

              Ne yapacağımı, nereye gideceğimi şaşırdım. Doğruca Polis karakoluna gittim. Orada Bayram Komiser vardı.

            ”Komiserim.”dedim.”Mehmet yok. Mehmet kaybolmuş. Nereye gittiğini kimse bilmiyor.”

             Yanında Mehmet’i tanıyan Polis:

           “Bir şey olmaz.”dedi. “Mehmet kaçacak biri değil.”

             Bende biliyorum Mehmet’in kaçmayacağını. Konuşmaktan aciz, yürümekten mağdur biri, nereye kaçar? Bilmez mi ki şurada birkaç haftasının kaldığını. Yüze yüze kuyruğuna gelindiğini bilmez mi?”

             Bir süre sonra eve geri geldim. Evde kimse konuşmuyordu. Annesi bir köşeye çekilmiş ağlıyor, ağladıkça içimiz dağlanıyordu. Hepimizde bir tedirginlik vardı.

İçimizden “Mehmet öldü.”diyorduk. Bu saate kadar gelmeyen Mehmet mutlaka ölmüştür. Ya da birisi  bıçaklamıştır, Mehmet’i. Belki de  çarpıp atmışlardır bir kenara. Ya da intihar etmiştir Mehmet.”

            Hepsi olabilecek şeylerdi ve Mehmet’e uygundu.

            Ayakkabılarımı giydim dışarı çıktım. Kimse “Nereye gidiyorsun?” demedi. Sadece arkamdan baktılar. Konya’nın sokakları soğuktu. Sert bir rüzgâr esiyordu. İstanbul caddesinde trafik azalmıştı. Yol kenarındaki dükkânların ışığı yanıyor kapıları kapalıydı. Şems parkının önü boştu. Caminin girişinde birkaç insan namaza gelmişlerdi. Az ileride Mevlana Caddesi vardı. Bir ucu Alaattin tepesine çıkıyordu. Bildim bileli bu caddede her zaman birileri olurdu. Tepenin az berisinde Bacanaklar birahanesi vardı. Dışarıdan fark edilmese de her zaman kapısına kadar insan doluydu. Biracılar gece yarılarına kadar içerlerdi.

           Mehmet orada olabilir düşüncesiyle içeriye girdim. Sigara dumanına boğulmuş bir sürü insan arasında Mehmet yoktu. Dışarı çıktım. Alaattin tepesine doğru yürüdüm. Tepenin etrafını dolaştım Mehmet’i göremedim. Saat on bir olmuştu. Tam eve dönüyordum ki; caminin yan tarafında Mehmet’i gördüm. Duvarın demirlerine dayanarak eve gidiyordu. Yürüyecek dermanı yoktu. Ayrıca yolu da bilmiyordu. Karşısına geçtim.”Mehmet” dedim. Sadece gülümser gibi etti. Koluna girdim zor bela eve getirdim. Mehmet konuşamıyordu. Ayaklarında derman kalmamıştı. Bıraksam yerde yatacak uyuyacaktı. Tam eve girerken:

         ”Mehmet “dedim.”Yoksa eroin mi içiyorsun ?”

         “Mehmet “evet.”dedi.

           Önce şaka yaptığını sandım.

         “Nerden alıyorsun ?”dedim.

        “Alaattin de veriyorlar .“dedi. 

          Bir anda neye uğradığımı şaşırdım. Hayatımda eroin içen birini görmemiştim. Nasıl tedavi edilir, nasıl çare bulunur bilmiyordum. Ayrıca evimde eroin içilmesi hiç hoşuma gitmemişti. Kendimi aptal yerine konulmuş hissettim. Haydi, bir komünisti barındırabilirdim, savunulacak yanları olabilirdi. Eroin içmenin ise hiçbir savunulacak yanı yoktu. Ve çok tehlikeli bir durumdu. İçeri girer girmez:

        “Teyze.”dedim.”Mehmet’in sorununu buldum. Oğlun eroin içiyormuş. Eroin bulamayınca da bu hallere geliyormuş. Hemen bir Hastaneye yatıralım ve tedavisini yaptıralım.”

           Kadın hiçbir şey söyleyemedi. Sadece kızardı. O kızardıkça aklıma kötü şeyler gelmeye başladı. Acaba eroin içtiğini annesi de biliyor muydu? Belki biliyor, beklide bilmiyordu. Hastaneye varana kadar bu şüphe aklımdan gitmedi. Hastaneye gelince taksiden indim doğruca acil servise girdim. İçeride kimseler yoktu. Beyaz önlüklü biri karşıma çıktı.

         “Beyefendi.”dedim.”Bir doktor arıyorum.”

         “Ben cerrahım.”dedi.”Kim kesilecekse söyle.”

         “Kesilecek yok “dedim.”Yalnız bu arkadaş hasta. Ben onun eroin içtiğinden şüpheleniyorum. Eğer doğruysa tedavi ettirmek lazım.”

          Adam Mehmet’in yüzüne baktı;

        “Haklısın.”dedi.”Bu eroin içiyor. Tipinden belli. Eroin içenler hep böyle olurlar. Çok yazık.”

        “Ne yapacağız? “dedim.

        “Biz eroin içenlere müdahale etmiyoruz.”dedi.”Buna polis bakar. Hemen polis çağıralım gereğini yapsınlar.”

          Hiçbir şey diyemedim. Mehmet bana, ben Mehmet’e baktık. Mehmet’in aklı yerinde olsa bana çok şeyler söyleyebilirdi. Fakat onun dünya umurunda değildi. Polis gelene kadar birbirimize bakıştık. Bıraksam Mehmet duvarın dibinde uyuyacaktı. Bir süre sonra Polis arabası geldi. Birlikte arabaya bindik. Yolda polislere durumu anlattım. Mehmet’e;

        “Eroini nereden alıyordun ?”dediler.

          Mehmet yarı uykulu bir halde

        “Alaattinden. “dedi.

        “Kim veriyordu sana, isimlerini biliyor musun ?” dediler.

         “Mehmet:”İsimlerini bilmiyorum.”dedi.

           Polisler karakola gelene kadar birçok soru sordular. Arabadan inip karakolu girince Mehmet’e bir şeyler oldu. Az önce bülbül gibi konuşan Mehmet sustu. Gözleri derin bir uykuya daldı. Sorulara cevap vermez oldu. Kayıtta soruları ben cevapladım. Durumu olduğu gibi aktardım. Polisler Mehmet’i içeri, beni dışarı çıkardılar.

           Karakolun koridorlarında saatlerce bekledim. Gece yarısı oldu hala Mehmet’ten haber yok. Dışarıdan değişik polisler geliyor, gidiyor karakola. Bu arada bende kapıdaki polislerle konuşuyorum.

        “Durum ne olur.” diyorum.

          Polislerde;”Takma kafanı arkadaşım.” diyor, “Bundan bir şey çıkmaz. Vicdanıma göre ben suçsuzum. Mehmet’in eroin içtiğini görmedim. Allah var görende olmadı. Sadece şüphelendim. Şüphelenmem de Mehmet’in yüzünden oldu. Yoksa durup dururken ben neden şüpheleneyim. Bu arada Emniyet Müdürü de geldi. Bir süre içeride kaldı. Çıkarken önüne çıktım.

         “Sayın Müdürüm.” dedim.”Ben devlet memuruyum. Bu adama yardım etmek istiyorum. Bu çocuk on iki Eylülde askere karşı gelmiş. Onu içeri atmışlar. İçeride mahkûmlardan korkmuş ve bu hale gelmiş. Konuşmaktan aciz olan insan durumuna düşmüş. Konuşmayınca, yemeyip içmeyince bende eroin içiyor diye doktora getirdim. İçtiğini de görmedim. İçerken de görmedim. Benim ki sadece bir şüphe. Bırakın onu eve götüreyim.”

            Emniyet Müdürü beni dinledikten sonra:

          “Hele dur bakalım.”dedi.”Belki ortak çalışıyorsunuz. Sen bilmiyorum diyorsun ama bir şeyler biliyorsan. Belki de Adana’daki kardeşi biliyordur. Belki de ortak çalışıyorlardır kardeşiyle. “Sen devlet memuruyum diyorsun.”  on beş yıl hapse mi razısın, yoksa devlet Memurluğundan atılmaya mı ?”

             Durum çok kötüydü. Yok, yere başımı belaya sokmuştum. Mehmet’e mi acıyayım, yoksa memurluğumun tehlikeye düşmesine mi? ikisi arasında şaşırıp kalmıştım. Bu arada vakit de bayağı geçmişti. Saat sabah beşe geliyordu. Konya Camilerinden sabah namazı okunmak üzereydi. İşin diğer bir yanı da o sabah Ramazan bayramıydı. Evde çocuklar yolumuzu gözlüyordu. Oğlumla o gün bayrama gidecektik. Onu dönme dolaplara bindirecektim. Söz vermiştim yavruma. Onlar aklıma gelince kendi kendime ağlamaya başladım. Bir süre ağladıktan sonra dışarı çıktım. Duvarın bir köşesine çöktüm. Ellerimi kaldırdım, bildiğim bütün duaları okudum. Sonra içten olarak Allah’ıma yalvardım. Suçsuz olduğumu, her şeyi onun için yaptığımı, yoksa bir menfaat için bu sıkıntılara katlanmadığımı söyledim. Sonunda “Âmin.” dedim ve içeri girdim. Doğruca Baş komiserin odasına vardım. İçeride Baş komiser tek başına oturuyordu.

          “Komiserim.”dedim.”Ben bir iyilik yapmak istedim, anlıyorum ki çok kötü bir şey yapmışım. Bu çocuk sizin bildiğiniz çocuklardan değil. Çok dürüst güvenilir ve temiz bir aile çocuğu. Ne siyasetten anlar ne de örgüt işinden. Sor istersen, Ecevit kim?  Demirel kim? bilmez. Sadece ders çalışan bir inek bu. Ayrıca paraya pula da ihtiyaçları yok. Çok tarla takımları var. Ablasıyla beraber çalıştık. İyi bir arkadaşlığımız var. Onun hatırına bizde kalsın istedim. Fakat polisler ve jandarmadan çok çekmiş. Bir ters hareket yüzünden sürüm sürüm sürünüyor. Yoksa o şimdi bir Mimar mühendis olacaktı. Hem de Türkiye’nin en iyi bir üniversitesinden. Ona eroin şüphesini ben yükledim. Vallahi de billahi de eroin nedir bilmem. Ne içtim ne de gördüm eroini. Bazı filimler de görmüştüm. Yerlerde kıvranıyorlardı. Mehmet de konuşmayınca böyle bir krize girdi sandım. Tedavi ettireyim diye doktora getirdim. O da bizi buraya gönderdi. Lütfen verin onu bana. Onun çaresine bakarım. İçiyorsa da canına okurum.”

            Komiser hiç konuşmadan dinledi. Ve:

          “Ben seni tanıyorum.” dedi.”Bankada bir işimi halletmiştin. Pazartesi yine geleceğim. Memlekete havale göndereceğim.”

          “Beklerim efendim.”dedim.

            Ağzımdan çıkan “efendim” sözü hayatımda söylediğim en zor sözcüklerden biri oldu. O günden sonra bir daha söylememeye gayret ettim. Komiser çay söyledi. Çayı içerken:

          “Bu çocuk içiyor içmeye “dedi.”Biraz sonra arkadaşlar gelecek onlarla iş birliği yapacaksın. Ona eroin verenleri bulacaksın. Bunu sana görev olarak veriyoruz.”

          “Ben onların canına okurum.”dedim.

            Bir süre sonra Mehmet’i içeriden çıkardılar. Hala gözleri açılmıyordu. Elleri titriyor ayakları birbirine dolaşıyordu.

            Dışarıdaki memura;”Ne oldu ?” dedim.

          “Hiç konuşmadı.” dedi.”Ağzından bir kelime alamadık. Bitmiş tükenmiş birisi bu.”

            Koluna girdim dışarı çıktık. Caddenin kenarında araba aradık bulamadık. Sabahın köründe bütün Konya uyuyordu. Yaklaşık bir kilometre yolu Mehmet’le kol kola yürüdük. Yolda bir kelime konuşmadı. Eve geldi yine konuşmadı. O günden sonra annesi Karakola arabayla götürdü. Her gün karakolda parmak bastırdı. Sonra geri eve getirdi. Sabah akşam hiç konuşmadan evde oturdu. Gözetim cezası bittikten sonra çekip gittiler. Bir daha da aramadılar. Ev bom boştu. On iki, Eylül çocuğu Mehmet sakat bir insan olarak hatıralarımızda kalmıştı.Darbe nedir ? Anayasa nedir ? hepsini ondan sonra öğrendim.